Tâm lý biến thái la gì - những kẻ biến thái: bệnh hay cố ý

Tiến bộ xã hội của nước mình nhanh thật ; hai mươi năm trước nói đến tình dục đồng giới còn chưa mấy ai hiểu, bây giờ đã có nhiều đám cưới cô dâu chú rể cùng giới tính.

Bạn đang xem: Tâm lý biến thái la gì


Cũng bởi đi quá nhanh kiểu đi tắt đón đầu nên cái bất cập, cái sai lạc trong hiểu biết và ứng xử với những vấn đề giới tính là một trong các nguyên nhân gây ra các kiểu scandal (xcang-đan) rất hot (nóng) đang thường ngày xảy ra.Đời sống tình dục của loài người là một hoạt động sinh lí bình thường như mọi hành vi và bản năng sống khác của con người như ăn uống, làm việc kiếm sống, giao tiếp với mọi người. Vâng, rất bình thường, rất hồn nhiên, thanh tục là do nơi quan niệm được giáo dục, tốt xấu là do hành vi ấy có làm phiền nhiễu đến người khác hay không.Điều quan tâm ở đây là giống như sức khỏe nói chung, sức khỏe tình dục cũng lúc khỏe lúc yếu, lúc ốm đau bệnh tật. Chỉ khác mỗi điều, khi ốm đau bệnh khác, người ta dễ kể bệnh khám bệnh còn khi có trục trặc về chuyện “ sinh hoạt tế nhị “ hoặc bất thường về “ của quí” ít ai không ngần ngại khi nói đến chuyện này.Biến thái tình dục (BTTD) là gì?Nói thật dễ hiểu, BTTD là mọi biểu hiện không bình thường của tâm lí tình dục và các hành vi tình dục của riêng một người hay cùng với những người khác. Những biểu hiện này muôn màu muôn vẻ, có thể kín đáo hoặc “khoe khoang”, nhưng trước đây đều bị kết tội chung là “ hư hỏng”, “bệnh hoạn”, “thiếu đạo đức”. Do bị kết tội oan nên bệnh bị “ủ” lại, không được phát hiện, điều chỉnh và chữa chạy.Các biểu hiện của BTTD có thể là: ưa thích mùi vị gợi dục hoặc hình ảnh gợi dục kiểu ham muốn lấy trộm đồ lót để hít ngửi, ngắm nghía; thích mặc đồ lót lấy được của người khác giới; thích khỏa thân hay phô bày bộ phận sinh dục để ngắm hoặc khoe...; ham muốn với người chết; ham muốn hành vi tình dục với người cùng giới, ham muốn tình dục với nhiều người, ham muốn tình dục với người khác hẳn độ tuổi: già thích trẻ, trẻ thích người già; có những hành vi bạo lực gây đau đớn cho chính mình hay bạn tình; lạm dụng thủ dâm bằng những đồ vật từ quả dưa chuột đến cái vòng ê-ku... Nghĩa là muôn hình vạn trạng nghe rất kì quặc và... phải đỏ mặt.Thử tìm hiểu căn nguyên:Từ xa xưa, trong quá trình tiến hóa bản năng sống còn của con người đã được định hình và luôn hình thành những nhân tố mới so sự phát triển của xã hội, trong đó bản năng tình dục là bản năng mạnh mẽ nhất vì nó quyết định sự duy trì nòi giống. Bản năng này tổng hòa các hoạt động “lục phủ ngũ tạng” của hoạt động bên trong con người với những phản ứng do bên ngoài tác động.Để có thể sinh con đẻ cái ông trời lập trình cho con người phải có hành vi yêu đương được phụ họa bằng rất nhiều cái gọi là yếu tố sinh dục phụ. Ví dụ, người ta ai cũng có một mùi vị rất riêng tư có tính chất “đánh dấu” đồng thời có đặc tính hấp dẫn tình dục.Dây thần kinh sọ não số 1 là dây khứu giác, nó vừa to vừa ngắn nghĩa là tốc độ dẫn truyền lên não nhanh nhạy nhất, nên nó cũng có nhiệm vụ đưa cảm xúc mùi vị vào hỗ trợ cho hành vi tình dục. Thi vị hóa thì người ta yêu nhau nên quen HƠI rồi mới bén tiếng. Vậy nên người có sở thích hít ngửi đồ lót cũng không phải hư hỏng gì mà thực chất chỉ là một xu hướng tình dục thiên về cảm xúc mùi vị.Ở các nước phát triển có nền khoa học cơ bản vững chắc, họ đã có môn học sexology (tạm dịch là tình dục học, giới tính học) nghiên cứu những vấn đề liên quan đến đời sống tình dục như: chức năng, lợi ích, thái độ ứng xử của hoạt động tình dục, sự trưởng thành, xu hướng phát triển, xu hướng tình dục, tình dục của các nhóm người trong xã hội, đặc biệt là những biến thể (variations), các rối loạn bất thường và biến thái tình dục (dysfuntions, pervertions).Mặc dù còn những tranh luân khoa học, những rào cản về tôn giáo, đạo đức truyền thống, tình dục học đã đưa ra những quan niệm nhân văn nhân đạo làm thay đổi nhận thức chung của cộng đồng theo hướng tiến bộ. Thật vậy, từ chỗ coi BTTD là tội phạm, bệnh hoạn vô đạo đức đến việc coi nó là tình trạng bệnh lí; đến nay người ta coi đa số loại biểu hiện BTTD là xu hướng tình dục từ đó đã thừa nhận người có giới tính thứ ba bình đẳng về mọi phương diện trong xã hội và một số nước đã công nhận hôn nhân đồng giới.Đối với nước ta, tuy còn mới mẻ nhưng BTTD đã có chỗ đứng trong cộng đồng và đặt ra vấn đề nhìn nhận nó sao cho khoa học để được cuộc sống tiếp nhận. Bắt đầu từ hiểu biết đúng đắn, điều chỉnh hành vi cá nhân phù hợp, phân biệt được những BTTD có tính chất tội phạm để phòng chống.Sau cùng, sức khỏe tình dục là một phần của sức khỏe chung nên giữ gìn bằng cách phòng bệnh vẫn là tốt nhất. Giữ gìn sức khỏe tình dục sao cho lành mạnh là hạnh phúc của mọi người. Hơn hẳn mọi sinh linh khác, con người được tình yêu nâng đỡ, chắp cánh và săn sóc cho tình dục hạn chế tối đa sự BTTD. Hiểu và cảm thông với BTTD là nhân đạo, nhưng thái độ nhân văn không đồng nghĩa với khuyến khích cổ vũ cho BTTD.Khi thấy mình hoặc bạn tình “có cái gì đấy” không bình thường trong “chuyện ấy” hãy biết tìm đến phòng tư vấn giới tính học.

Liên quan vụ bé trai rơi xuống trụ bê tông ở Đồng Tháp, sau hơn nửa tháng tìm kiếm, lực lượng cứu hộ đã đưa được đoạn cọc thứ nhất...

Thông qua 3 kỳ đã đăng về loạn dục, chúng tôi hy vọng độc giả đã nhận thức được đây là chứng bệnh tâm thần, và người mắc bệnh cần được đưa tới cơ sở y tế phù hợp để điều trị. Tuy nhiên, sẽ vẫn còn những câu hỏi thắc mắc cần được giải đáp thêm, như nguyên nhân, cách xác định người mắc chứng tâm thần loạn dục và hướng điều trị.


Ở 3 kỳ đã qua, chúng tôi đã giới thiệu tới độc giả những câu chuyện thực tế về các trường hợp mắc chứng tâm thần loạn dục, cũng như “điểm danh” các thể loạn dục mà con người từng ghi nhận.

Với sự hỗ trợ chuyên môn từ TS. BS Nguyễn Doãn Phương – Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần Quốc gia, chúng tôi xin “chốt” lại loạt bài này bằng những thông tin về nguyên nhân dẫn tới loạn dục, cách phân biệt người mắc tâm thần loạn dục với người có nhu cầu tình dục cao (nhưng không mắc bệnh), cũng như một số hướng điều trị hiện nay.

Vì đâu người ta mắc chứng tâm thần loạn dục?

Nguyên nhân dẫn tới tâm thần loạn dục khá đa dạng, gồm nhiều yếu tố khác nhau.

Chứng bệnh này có thể bắt nguồn từ sự rối loạn quá trình phát triển tâm lý trong thời thơ ấu, như người bệnh từng bị lạm dụng tình dục chẳng hạn. Hoặc họ bắt chước các hành vi tình dục lệch lạc từ những văn hóa phẩm đồi trụy. Trên thực tế, y học đã ghi nhận những trường hợp bị khởi phát bệnh từ lối sống buông thả, không kiểm soát.

*
Những người mắc chứng loạn dục có thể rất khổ sở vì không biết tại sao mình lại "khác người" như thế. Ảnh minh họa.

Về mặt sinh học, bệnh nhân mắc tâm thần loạn dục có thể bị rối loạn hormone, đặc biệt là hormone testosterone và chất chuyển hóa của nó là 5α-dihydrotestosterone. Ngoài ra, sự rối loạn này còn có vai trò của hormone oestrogens và LH.

Bên cạnh đó, người bệnh cũng có thể bị rối loạn các chất dẫn truyền thần kinh, như Dopamin, Serotonin, gây ra sự lệch lạc tình dục.

Xem thêm: Diễn Biến Tâm Lý Ung Thư, Vấn Đề Cần Quan, Các Liệu Pháp Tâm Lý Cho Bệnh Nhân Ung Thư

Một số nguyên nhân khác dẫn tới loạn dục có thể là do gen di truyền, hoặc các bệnh lý rối loạn tâm thần đồng diễn khác, như: Các rối loạn cảm xúc, rối loạn loạn thần, rối loạn sử dụng chất, sa sút trí tuệ (đặc biệt là sa sút trí tuệ liên quan đến thùy thái dương hoặc thùy trán).

Tình trạng loạn dục cũng có thể gặp trên bệnh nhân bị rối loạn nhân cách, đặc biệt là rối loạn nhân cách ranh giới, rối loạn nhân cách chống đối xã hội…

Phân biệt bệnh nhân mắc loạn dục với… người có nhu cầu tình dục cao

Trên thực tế, có những người không hề mắc chứng tâm thần loạn dục, nhưng vẫn lạm dụng tình dục một cách bất thường để thỏa mãn nhu cầu bản thân.

Để chẩn đoán và phân biệt, y học tâm thần hiện nay đưa ra các tiêu chuẩn để so sánh, đánh giá và nhận định. Có 2 hệ thống phân loại và chẩn đoán tâm thần loạn dục là DSM-5 và ICD-10, sắp tới sẽ là ICD-11.

*

Người bị nghi mắc loạn dục phải có hành vi tình dục bất thường kéo dài ít nhất 6 tháng

Khi đứng trước một trường hợp bị nghi mắc tâm thần loạn dục, các nhà lâm sàng phải thăm khám toàn diện, tỉ mỉ, khám và phát hiện các rối loạn tâm thần đi kèm, có thể sử dụng thêm các trắc nghiệm tâm lý để hỗ trợ chẩn đoán.

Bệnh nhân phải có các hành vi tình dục bất thường như đã nêu ở kỳ 2 và kỳ 3, và các hành vi đó mang tính chất mãnh liệt, tái phát nhiều lần, gây đau khổ, làm giảm sút các chức năng về học tập, nghề nghiệp, xã hội... cũng như các chức năng quan trọng khác của người bệnh.

Đặc biệt, cần chú ý rằng, các triệu chứng tình dục bất thường phải kéo dài ít nhất 6 tháng để đi tới quá trình thăm khám và chẩn đoán, kết luận.

Điều trị người mắc chứng loạn dục như thế nào?

Thông thường, những người mắc chứng loạn dục sẽ tới cơ sở y tế để khám trong những tình huống như: Bị bắt buộc do yêu cầu của gia đình, người thân; hoặc người bệnh là những tội phạm tình dục bị buộc phải điều trị.

Đây là những đối tượng có rất ít hoặc không có động cơ để thay đổi hành vi tình dục của mình, dẫn tới việc điều trị thường rất hạn chế.

Có tình huống khác tích cực hơn là khi người bệnh lo lắng về hành vi tình dục bất thường của bản thân. Họ tự nhận thức được tình trạng “không giống người bình thường”, cảm thấy hoang mang, sợ hãi và tình nguyện đi khám để hy vọng không còn những hành vi tình dục bất thường nữa.

*
Một khi bị xác định mắc tâm thần loạn dục, bệnh nhân phải được cung cấp quá trình điều trị thích hợp để dứt bệnh

Quá trình điều trị hiện nay phải kết hợp nhiều liệu pháp khác nhau, như liệu pháp tâm lý, liệu pháp hóa dược, giáo dục sức khỏe giới tính…

Trong đó, liệu pháp tâm lý gồm nhiều loại như liệu pháp tâm lý cá nhân, liệu pháp tâm lý nhóm, tâm lý gia đình…

Đặc biệt quan trọng là liệu pháp nhận thức hành vi: Mục đích là thay đổi niềm tin và thái độ có liên quan tới sự thiếu đồng cảm với nạn nhân, do các hành vi mà họ gây ra, đồng thời thực hiện các kỹ năng kiềm chế xung động.

Các liệu pháp tâm lý khác có thể kể đến như liệu pháp phân tâm, hay giải mẫn cảm có hệ thống. Hiện nay, phương pháp giải mẫn cảm có hệ thống được dùng nhiều hơn, khi người bệnh được huấn luyện thư giãn, và trong sự yên tĩnh đó, họ hình dung các tình huống kích thích sự thôi thúc loạn dục, và tưởng tượng đang từ bỏ chúng.

Trong khi đó, liệu pháp hóa dược được áp dụng cho những người bệnh có các bệnh lý tâm thần kết hợp, như rối loạn tâm thần, rối loạn cảm xúc, rối loạn nhân cách…

Bác sĩ điều trị có thể chỉ định cho bệnh nhân dùng các thuốc chống loạn thần, đặc biệt là những loại thuốc chống loạn thần mới như Risperidone, Olanzapine… Hoặc sử dụng các thuốc chống trầm cảm, đặc biệt là chống trầm cảm SSRI như Sertraline, Paroxetine… để tăng hiệu quả điều trị.

Ngoài ra, bác sĩ có thể chỉ định bổ sung các thuốc chống lại tình trạng gia tăng hoạt động tình dục quá mức ngoài tầm kiểm soát của người bệnh. Ở bệnh nhân nam, có thể điều trị hiệu quả với tác động làm giảm hormone sinh dục nam testosterone.

Phương pháp giáo dục sức khỏe sinh sản sớm cho trẻ em cũng được các bác sĩ khuyến nghị, vì những kiến thức cần thiết đó sẽ giúp trẻ hiểu hơn về sức khỏe sinh sản, tránh tiếp xúc với những văn hóa phẩm đồi trụy, độc hại…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *